BILATU

lunes, 19 de febrero de 2018

SOLDADUTZARI EZ!



Adi gazteok: laster debaldeko oporraldiak izan ditzakezue. Zaudete argi, postariak eskutitz bat ekar baitiezazueke Madriletik -horren estiloko gutunak beti Madriletik datoz- doaneko egonalditxo baterako gonbitea eginez. Debalde eta doan idatzi dut baina ez da zuzena: inortxok ez du erregaliarik egiten aberriaren batasun sakrosantarekin eta hain eskaintza erakargarriaren gastuak hiritar guztion artean banatuko dizkigute, buruko horrenbeste. 

Europatik datozkigun haize umelen arabera, beharrezko soldadutzarako sukarrak jota bide daude kontinenteko politikoak eta iragarpenetara joz gero ez dirudi luze berandutuko denik birusak Moncloa kutsatu arte. Eta turutaren soinua zezen larruko lau (edo bost) muturretaraino hedatuko zaigu, gure gazteen bahiketa behartua ofizialtzeko. Horrela denok jakingo dugu ( zaharrok aspaldi igaro ginen trantze horretatik eta gure haragietan ikasi genuen ikasi beharrekoa) ejertzitoa dela bakearen bermatzailea, arma industria armamentistikoa dugula nazioaren ezinbesteko sostengu ekonomikoa, geurea bakarra, handia eta askea dela, eta patriotismo higuingarriaren gaineko teoria arbuiagarriak. 

Si vis pacem para bellum?... Inondik ere ez!

lunes, 12 de febrero de 2018

ESPONJA,GURE AHAIDE HORI



Ez dakit Darwinek horrenbeste arriskatu zuen bere teoriarekin. Ausarta izan zen osotasunean, garaiko gizarte egitura hertsiari bagagozkio, batez ere. Eboluzionismoaren katea maila galduaren bila arituz urrats erabakigarri bezain argigarriak eman zituen britainiarrak. Eta gizakiaren jatorriari buruzko bere ideiak biziki atsegin ditut, gizon emakumeen sortzezko bekatua legenda bihurtzeko bidea irekitzen baitu. 

Irribarretxoa loratu zitzaidan lehengoan, bi oinetako izaki arrazionalak tximinotik ez esponjatik baino gatozela irakurtzean. Eta esponjak, aldiz, duela ez dakit zenbat mila milioi urteko mikro organismo batetik ... eta mikro hori lehenagoko beste nanomikro  batetik... Eta abar.

Irribarretxoa piztu zitzaidan, bai, duela ez hainbeste gizakiaren sorkuntza sei bat mila urte atzerago genuela irakatsi baitzidaten eskolan. Hori gogoratu ondoren, ordea, izpiritua - eduki baitaukat- ilundu egin zitzaidan errealitatea baita pertsonok hertsikerian ainguratuta irauteko gaitasuna dugula. Eta hainbat ikastetxe eta pulpitutatik, oraindik ere, zientzia eta sinesmena kontrajarriak direla aldarrikatzen dute, herejeak betiko sutzarraren zigorrarekin mehatxatuz, gainera. Esponjak baino askoz latzagoak, zurrunagoak.

lunes, 5 de febrero de 2018

KATALANAK, EUSKALDUNEN ANTZERA?


Zer gertatzen ari zaie katalanei? Printzak ageri bide zaizkie jasotzen diharduten eraikinean. Eta kabernako munstroa - Cid berri baten antzera arma legal eta ez hain legalak eskuan hartuta -  zantzoka ari da, etsaiaren porrota iragarri izan balu bezala.

Euskal abertzaleak - ezkerra bezala- toki bakar batean elkartzen direla esan ohi da: kartzelan. Historiak diosku politikoki elkarrekin aritzeko ezgaiak izan garela orain arte, egin ahalak egin arren. Ez naiz, ez,  oraintxeko adibideei buruz bakarrik ari; katea luze egingo litzaidake XX.ekoak aipatzera jarriko banintz.
 
Katalanek, ordea, beti izan dute gu baino askoz praktikoagoak izatearen ospea. Baina ez dakit, ez dakit... Gogora datorkit Nazio Zapalduen Liga famatua, 1924an Francesc Maciá katalana eta Telesforo Uribetxebarria aberrianoak abiarazia, hain zuzen nazioarteko testuinguruan munduko - orduko egitasmoan Katalunia eta Euskal Herriaz gain, besteak-beste Galizia, Kanariar Irlak, Irlanda, Filipinak, Egipto eta India sartzen ziren- nazio jazartuen askatasun eta independentziarako eskubidea aldarrikatzeko. Aurki egin zuen porrota egitasmoak, eta ez euskaldunen erruarengatik katalanen euren arteko tiki-mikiengatik baino. Gu bezala.

 

lunes, 29 de enero de 2018

PELLO ZABALAREN ILDOTIK



Amezketarraren nortasunean murgil egiten bada, Euskal Herrian sortutako pertsonaiarik interesgarrienetakoen multzoan sartu behar dugula ondoriozta daiteke, samur asko. Horregatik irakurri nuen Puntua aldizkarian egin berri zaion elkarrizketa. Hamaika plazatako bizipenak gainditu ondoren  Pellok badaki zein ertz askotakoa den mundua, borobila marrazten zaigun arren. Horrexek egiten ditu bere ekarpenak aberats, interesgarriak, toki gehienetatik bueltan dagoela erakusten baitu beti. Bere janzkera xumeak ez ditu zorioneko sasi-ezkutu interesatuak estaltzen: dena garden azaltzen digu, beldurrik gabe. 

Besteak beste, egungo euskal eliz agintarien gaineko balorazio txikia egin du Pellok aipatu elkarrizketan  Hitz gordinak erabili ditu, oso. Eta ene ustez horixe ematen dio balioa bere ekarpenari: barne-barneko sentimenduaren islapena da, apaingailurik gabea. Pellok ondo ezagutzen zuen Juan Garmendia Larrañagak ohi zioen bezala, gauzak alda ez daitezen ez dago hoberik haien gaineko hitz erditan ibiltzea baino. Pelloren gisako eliz militanterekin beste kuku batek kantatuko luke, adibidez, Artzain Onaren katedraleko dorretik. Osasuna, Pello!

lunes, 22 de enero de 2018

ALFREDO ETXABE´S STYLE



Urte asko dira Alfredo Etxabe ezagutu nuela. Inor gutxiri esango dio ezer izen horrek. Argi dezadan bigarren Eusko Jaurlaritzako lehen Kirol Zuzendaria izan zela, 1980-84 bitartean. Bizkaitar hutsa genuen, hezurretaraino, euskararekin arazoak zituen arren. Gure hizkuntzarekin ez ezik justiziarekin ere txoke egin zuen bere karguko zereginak zirela eta.  Demokraziako lehen urte haietan gobernadore zibilen aginduetara guardia zibilek ezartzen zuten justiziaz ari naiz, bada ezpada ere.

Alfredok, mundu osoko bere kontaktu zabalei esker, Nazioarteko Federazioan sartu zuen isil-isilik Euskal Herriko Sambo Borroka Federazioa. Eta Donostiara ekarri zuen 1985ean Munduko Txapelketa. Guardia Zibilek kartzelarekin mehatxatu bazuten ere, Txapelketa burutu egin zen. Amaieran Etxabek medioetara adierazi zuen: "Estatutu bati eman diot botoa eta hark dio kirola euskal nazioaren eskuduntza dela" 

Berriki irakurri diot Jaurlaritzako Kirol Zuzendariari, bost selekzioren arteko futbol txapelketaz ari direla pentsatzen. Boteprontoko nire hausnarketatxoa doakio: ene irudiz, nazioarteko ezagutzari begira atzera pausoa da, duela hogeita hamairu urteko erakuspen harekin alderatuta; eta, zalantza gabea, balizko errotak irinik ez, hau da, berba gutxiago eta ekimen gehiago. Nahiz eta guardia zibilak, oraindik ere, hortxe dauden.